آیا تا به حال متوجه شدهاید که وقتی در یک دوره خوب از زندگی هستید، همه چیز به طرز معجزهآسا آسانتر میشود و زندگی به سمت بهتری تغییر میکند؟ همه چیز بهطور روانتر پیش میرود. فعالتر هستید، ارتباطات بهتری با دیگران دارید، غذاهای سالمتری میخورید و مهربانتر هستید. زندگی واقعا خوب است!
و بعد، وقتی که برعکس میشود و در یک بحران یا رکود هستید و احساس میکنید که دارید به سمت یک کوه لغزنده از ناامیدی سر میخورید؟ شاید کمی بیش از حد کیک خوردهاید و بعد از آن به خودتان بد گفتهاید، ورزش منظم خود را از دست دادهاید، و بعد خواب میمانید، و شب بعد هم بهطور معمول نمیتوانید بخوابید، و بعد از آن به خاطر خستگی غذای ناسالم میخورید و ناگهان اطراف خود را نگاه میکنید و نمیدانید چطور به این وضعیت رسیدید؟
ما همه در زندگیامان چنین تجربیاتی داریم. کلید این است که یاد بگیریم چطور از این دور باطل خارج شویم و برعکس آن، دور صعودی را شروع کنیم.
دانشمند دکتر باربارا فریدریکسون کشف کرده است که این دورها در واقع با یک چیز ساده شروع میشوند، چیزی به قدری کوچک که شاید هرگز تصور نمیکردید میتواند تأثیر زیادی بر روی شما داشته باشد: یک احساس.
علم احساسات
احساسات تجربهای است که به ذهن، بدن، و روح مربوط میشود. وقتی احساسی را تجربه میکنید، تغییراتی در فیزیولوژی (مثل تغییر در حالت صورت)، ارتباطات (مثل چیزی که در پاسخ میگویید)، و در دیدگاه کلی شما نسبت به دنیا در آن لحظه (مثل اینکه باور کنید دنیا جای بدی است) تجربه میکنید.
احساسات منفی تاثیر بسیار زیادی بر روی ما دارند. این احساسات به شدت بر ما اثر میگذارند و تاثیرشان از احساسات مثبت بسیار بیشتر است. برای خنثی کردن یک احساس منفی، حداقل به سه احساس مثبت نیاز داریم. جان گاتمن، پژوهشگر برجسته ازدواج، کشف کرده است که ازدواجهای شاد حداقل پنج احساس مثبت برای هر یک احساس منفی دارند.
در حالی که احساسات منفی بسیار قدرتمند هستند، احساسات مثبت نیز سلاحهای پنهان خود را دارند. اولاً، این احساسات واقعاً دیدگاه شما نسبت به دنیا را به طور موقت گسترش میدهند و شما را بازتر، آگاهتر، و مرتبطتر میکنند. ثانیاً، این احساسات کمی به آنچه که روانشناسان به آن «منابع شخصی» میگویند، مانند تابآوری، خودپذیری، و باز بودن، اضافه میکنند. هر احساس مثبت شما به نوعی به بانکی اضافه میکند که میتوانید از آن در آینده و در زمانهای سخت استفاده کنید یا زمانی که به حمایت واقعی نیاز دارید.
قدرت غبار درخشان
احساسات مثبت یک ویژگی جادویی دیگر هم دارند: آنها به ما این امکان را میدهند که غبار درخشان را بر روی یک فعالیت، مکان، فرد، یا چیزی بپاشیم. احساسات خوب مجموعهای از مواد شیمیایی عصبی را فعال میکنند که باعث میشود ما واقعاً، واقعاً چیزهایی را که باعث این احساسات شدهاند دوست داشته باشیم. وقتی چیزی را دوست داریم، به سمتش جذب میشویم. میخواهیم بیشتر با آن وقت بگذرانیم. همیشه به آن فکر میکنیم. برای بدست آوردن آن تلاش میکنیم.
(این همان دلیلی است که ما وقتی عاشق میشویم، به خاطر این است که غبار درخشان را بر روی یک فرد دیگر پاشیدهایم و بنابراین همیشه به او فکر میکنیم، میخواهیم در کنار او باشیم و وقتی که در کنار او هستیم، احساسات مثبت بیشتری را تجربه میکنیم که به نوبه خود غبار درخشان بیشتری را اضافه میکند!)
غبار درخشان ما را وارد این مارپیچهای صعودی یا نزولی میکند. اگر غبار درخشان را بر روی چیزهایی که برای ما مفید هستند، مانند پیدا کردن نوعی ورزش که واقعاً از انجام آن لذت میبریم، بپاشیم، خود به خود به سمت انجام بیشتر آن کشیده خواهیم شد، بدون اینکه نیاز به اراده داشته باشیم. ما به سمت آن مانند یک آهنربا کشیده میشویم. حتی بیشتر از این، انگیزه ما به سمت آن با گذشت زمان افزایش مییابد، چون هر بار که در آن فعالیت شرکت میکنیم، غبار درخشان بیشتری بر روی آن میپاشیم که آن را حتی جذابتر میکند. اینگونه است که مارپیچ صعودی ایجاد میشود!
متاسفانه، مواد شیمیایی عصبی ما تفاوتی نمیکنند که رفتار مثبت است یا منفی: آنها فقط میدانند که آن را دوست دارند و میخواهند بیشتر از آن داشته باشند. بسیار آسان است که این غبار درخشان را بر روی چیزهایی مانند کیک شکلاتی و الکل که در لحظه ما را خوشحال میکند بپاشیم، ولی در درازمدت به نتایج مثبتی منجر نمیشود.
پس جایی که غبار درخشان خود را میپاشید، تأثیر زیادی بر روی این دارد که آیا در دنیای مارپیچ صعودی زندگی میکنید یا دنیای مارپیچ نزولی.
پاشیدن غبار درخشان بر روی چیزی، سادهترین راه برای ساختن یک عادت، سبک زندگی، یا روتین است که به نفع اهداف شما باشد، چون این کار انگیزههای ناخودآگاه و پیوستهای برای آن رفتار ایجاد میکند.
چطور غبار درخشان را جمع کنیم
گاهی اوقات، ما غبار درخشان را بر روی چیزهایی میپاشیم که واقعاً نمیخواهیم به آنها این قدرت را بدهیم یا بعدها متوجه میشویم که آن رفتار به نفع اهداف ما نیست و باید آن را جمع کنیم. این موضوع با آنچه که درباره اعتیاد در ادبیات علمی میدانیم، و نحوهی بروز آن در مغز، همراستا است. گاهی اوقات، ما احساس میکنیم که به سمت چیزهایی که میدانیم برایمان مضر هستند، کشیده میشویم و استفاده از اراده برای متوقف کردن آن بسیار دشوار است.
در اینجا روشهایی برای پاک کردن غبار درخشان از روی هر چیزی که به نفع شما نیست و آزادی از آن آمده است:
فرض کنید که شما میخواهید از مراجعه به رستوران ناهار معمولی خود اجتناب کنید. شما همیشه در آنجا همبرگر میخورید، چون بسیار خوشمزه است، اما واقعاً میخواهید سالمتر غذا بخورید. برای پاک کردن غبار درخشان، به جنبههای منفی آن رفتار تمرکز کنید: ناهماهنگی با ارزشهای شما، پولی که برای آن خرج میکنید، خستگی که چند ساعت بعد از خوردن آن احساس میکنید، و احساس ناراحتی در لباسهای شما به تازگی، و هر چیز دیگری که به ذهنتان میرسد. هرچه بیشتر و ملموستر باشد، بهتر است. در حین تمرکز بر روی آن، احساس «بعد از خوردن آن خیلی بد احساس میکنم» را به جلو ذهن خود بیاورید. به شدت بر روی آن تمرکز کنید. سپس آن را رها کنید.
یک راه برای فهمیدن میزان غبار درخشان روی چیزی این است که چقدر اغلب به طور خودجوش به آن فکر میکنید. بنابراین، هر بار که به همبرگر یا رستوران آن فکر کردید، به فکر «بعد از خوردن آن خیلی بد احساس میکنم» تغییر دهید. به مرور زمان، افکار خودجوش کاهش خواهند یافت و شما خواهید دانست که آزاد شدهاید.
چطور از یک دور باطل منفی خارج شویم
برخی از دورهای باطل منفی کوتاهمدت و راحتتر از آنها خارج میشویم، در حالی که برخی دیگر ممکن است سالها طول بکشند. این دورها اغلب با چیزهایی شروع میشوند که کاملاً خارج از کنترل ما هستند. برای مثال، از دست دادن یک عزیز باعث غم و اندوه میشود. اگر به طور مداوم بر روی آن غم تمرکز کنید، احتمال بیشتری دارد که از چیزهایی که به شما انرژی میدهند دور شوید، که در نتیجه خستهتر میشوید. این خستگی نیز احتمالاً باعث افزایش احساسات غمگینتر میشود. به زودی، ممکن است شروع به دیدن دنیا به عنوان یک مکان غمگین کنید که پر از رویدادهایی است که نمیتوانید آنها را کنترل کنید، و این میتواند منجر به باورهای منفی درباره خودتان و جهان شود. با گذشت زمان، این وضعیت بیشتر و بیشتر میشود و ممکن است به افسردگی یا اختلالات دیگر منجر شود. اگر احساس میکنید که خودتان یا کسی که دوستش دارید در یک دور باطل منفی طولانیمدت قرار دارد، بسیار مهم است که از کمک حرفهای استفاده کنید تا از آن خارج شوید.
یک استراتژی مفید این است که “گلولههای نقرهای” خود را شناسایی کنید: چیزهایی که به طور مداوم به شما احساسات مثبت میدهند.
برای من، پنج چیز وجود دارد که معمولاً کمک میکند: ورزش، ارتباط واقعی با کسی، تمرین قدردانی، بازی با سگم و گوش دادن به موسیقی که شادیآور است. وقتی متوجه میشوم که در یک دور باطل منفی هستم، سعی میکنم یکی از این پنج مورد را اولویت دهم تا به دور باطل مثبت تبدیل شوم. قدردانی و موسیقی سریعاً کمک میکنند اگر زمان زیادی ندارم، و وقت با سگم، ورزش و ارتباطات معمولاً چیزهایی هستند که میتوانم در عرض ۲۴ ساعت یا کمتر انجام دهم.
شما گلولههای نقرهای خود را چه میدانید؟
چطور یک زندگی پر از دورهای صعودی بسازیم
حالا که یاد گرفتهاید چطور از دورهای باطل منفی خارج شوید، مهم است که یاد بگیرید چطور زندگیتان را طوری بسازید که ورود به دورهای صعودی راحتتر شود. یکی از استراتژیهای مفید در این زمینه، «اولویتبندی مثبت» است.
اولویتبندی مثبت یعنی وقت و فضایی در روز خود برای انجام کارهایی که برایتان مثبت است، ایجاد کنید. این به معنی فکر کردن به مثبت بودن نیست، بلکه انجام دادن کارهای مثبت است.
فردریکسون شش زمینه کلیدی مثبت را پیشنهاد میکند که هرکدام به شادی شما در حال حاضر و به شادی شما در درازمدت کمک میکند. هدف خوب این است که سعی کنید هر روز ۱-۲ مورد از هرکدام از این شش زمینه را در برنامهتان بگنجانید تا وارد دورهای صعودی بیشتری شوید.
- فعال بودن از نظر جسمی
- اجتماعی بودن و ارتباط با دیگران
- یادگیری چیز جدید
- دنبال کردن معنا و هدف
- خوردن غذاهای سالم
- مراقبت از خود
به این فعالیتها به اندازه یک جلسه کاری یا قرار ملاقات اهمیت بدهید. برای این کارها زمان اختصاص دهید و واقعاً آنها را انجام دهید. هر بار که به این رفتارها پرداخته و وقت میگذارید، در واقع سرمایهگذاری با ارزشی در خود و زندگیتان میکنید.
به این شش دسته نگاه کنید و ببینید چه چیزی را که به شدت دوست دارید، میتوانید در هر کدام از این زمینهها پیدا کنید. افرادی که به ورزش علاقه دارند، واقعاً از ورزش کردن لذت میبرند! شاید به نظر بیاید که چطور آنها خود را متقاعد کردهاند، و واقعیت این است که شاید آنها فعالیت خاصی را پیدا کردهاند که دوست داشتهاند، که انگیزهای برای فعالیت بیشتر به آنها داده و به انواع دیگر ورزشها علاقهمند شدهاند. این یعنی، «پاشیدن گرد و غبار درخشان»!
اگر میخواهید فعالتر باشید، پیدا کنید که چه نوع ورزشی را واقعاً دوست دارید، زیرا این کار باعث میشود که انجام آن بسیار آسانتر شود و نیازی به استفاده از ارادهتان نداشته باشید. ممکن است از خوردن کلم بروکلی خوشتان نیاید، اما از کلم بروکسل لذت ببرید. مدیتیشن شاید انتخاب مراقبت از خود شما نباشد، اما پیادهروی در طبیعت ممکن است باشد. چیزهایی را که دوست دارید و برایتان مفید هستند، پیدا کنید و بدون احساس گناه به دنبال آنها بروید: این بهترین راه برای تغییر زندگی به سمت بهتر است.
در نهایت، فردریکسون توصیه میکند که به جای نگاه کردن به شادی به عنوان یک هدف بزرگ و دور، که از خود بپرسید، «چطور میتوانم شاد باشم؟» و به دنبال رسیدن به آن در پنج یا ده سال آینده باشید، بر ایجاد احساسات مثبت در اینجا و اکنون تمرکز کنید. از لحظهها لذت ببرید. خوشیها را مزهمزه کنید. راههایی برای گنجاندن شادی در زندگیتان پیدا کنید و به آن به عنوان یک سرمایهگذاری مهم نگاه کنید.
به این ترتیب، شما به بهترین نسخه از خودتان تبدیل میشوید و منابعی را ایجاد میکنید که شما را برای چالشهای آینده آماده میکند.
با احترام❤️
بنیانگذار شادی جدید ShadiJadid.com
✅ در ادامهی این مطلب بخوانید
🎧 همچنین شنونده پادکست شادی جدید باشید
پادکست شادی جدید 🎙️

دیدگاهتان را بنویسید